Το επίκεντρο της επιστημονικής και πρακτικής διάσκεψης, μέρος των εκδηλώσεις για την 40η επέτειο από την ίδρυση της Σχολής Φυτοπροστασίας και Αγροοικολογίας του Γεωπονικού Πανεπιστημίου του Πλόβντιβ, που πραγματοποιήθηκε στις 7 Νοεμβρίου, ήταν οι σύγχρονες τάσεις στην ανάπτυξη της φυτοπροστασίας. Η συνάντηση σκιαγράφησε τους ορίζοντες της μελλοντικής συνεργασίας μεταξύ επιστήμης και επιχειρηματικότητας, όπου οι παραδόσεις του παρελθόντος λειτουργούν σε συμφωνία με τη δυναμική του παρόντος και αντιμετωπίζουν από κοινού τις προκλήσεις του μέλλοντος.

Χώρος διεξαγωγής της εκδήλωσης ήταν ο εμβληματικός Πέμπτος Αίθουσα Διαλέξεων της Σχολής Φυτοπροστασίας και Αγροοικολογίας (ΣΦΑ), όπου εστιάστηκε το επαγγελματικό ενδιαφέρον της εθνικής ελίτ στον τομέα της φυτοπροστασίας. Παρόντες ήταν διδάσκοντες, ερευνητές, ειδικοί, αγρότες, φοιτητές και δημοσιογράφοι από γεωργικά μέσα.

Καθ. Δρ. Βίλι Χαριζάνοβα, Δέκανη της Σχολής Φυτοπροστασίας και Αγροοικολογίας

Κύρια εισήγηση για το θέμα έκανε η Καθ. Δρ. Βίλι Χαριζάνοβα, Δέκανη της Σχολής Φυτοπροστασίας και Αγροοικολογίας. Η κλιματική αλλαγή και η απώλεια της βιοποικιλότητας είναι η υπ' αριθμόν 1 παγκόσμια απειλή. Το 2020, η ΕΕ ξεκίνησε την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και τις στρατηγικές για την εφαρμογή της – για τη μείωση της συμβολής της Ευρώπης στην κλιματική αλλαγή, τη μετατροπή της γεωργίας προς βιώσιμα επίπεδα παραγωγής και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας.

Οι καινοτομίες στις βιομηχανίες αγροχημικών και σπόρων, μαζί με τη θεωρητική και εφαρμοσμένη έρευνα που διεξάγουν τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά ινστιτούτα, δημιουργούν ευκαιρίες για βελτίωση των τεχνικών και πρακτικών προστασίας των γεωργικών καλλιεργειών. Ένα από τα ευαίσθητα θέματα είναι αναμφίβολα τα συνθετικά φυτοφάρμακα. Η κοινωνική πίεση και οι ανάγκες των γεωργών παραγωγών επιβάλλουν την αλλαγή. Ως μέρος της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, η Επιτροπή προτείνει μέτρα για τη μείωση της χρήσης συνθετικών φυτοφαρμάκων, την αύξηση της βιολογικής γεωργίας και την ανάπτυξη καινοτόμων μεθόδων φυτοπροστασίας που είναι ελαφριές για τη φύση και την ανθρώπινη υγεία.

Η συζήτηση για το μέλλον της φυτοπροστασίας στην ΕΕ – μέρος της ευρύτερης συζήτησης για το μέλλον της παραγωγής τροφίμων και την πρόληψη της κλιματικής αλλαγής

Η Καθ. Χαριζάνοβα υπενθύμισε το γεγονός ότι παρά τον διπλασιασμό των συμβατικών προϊόντων φυτοπροστασίας (ΠΦΠ) στην Ευρώπη από το 1980, η επίπτωση στο περιβάλλον έχει μειωθεί σημαντικά μέσω της εφαρμογής πολύ περιοριστικών πολιτικών για την εγγραφή τους, της απαγόρευσης ορισμένων ενεργών ουσιών, της αντικατάστασης των ΠΦΠ ευρείας δράσης με πιο εξειδικευμένα φυτοφάρμακα και της χρήσης σύγχρονων τεχνολογιών φυτοπροστασίας. Δεν πρέπει να αγνοηθεί το αντικειμενικό γεγονός ότι χωρίς την εφαρμογή των ΠΦΠ (συμπεριλαμβανομένων των βιοφυτοφαρμάκων), η τροφική ασφάλεια 11 δισεκατομμυρίων ανθρώπων, που είναι ο αναμενόμενος παγκόσμιος πληθυσμός μέχρι το τέλος του αιώνα, απειλείται σοβαρά! Ποια είναι οι αποτελεσματικές εναλλακτικές για τη φυτοπροστασία και την αύξηση της απόδοσης; Ο βιολογικός έλεγχος περιλαμβάνει όλες τις μεθόδους, εργαλεία, μέτρα και μέσα φυτοπροστασίας που βασίζονται στη χρήση ωφέλιμων οργανισμών, καθώς και τους μηχανισμούς και αλληλεπιδράσεις που διέπουν τις σχέσεις μεταξύ βιολογικών ειδών σε ένα φυσικό περιβάλλον.

Βίλι Χαριζάνοβα: Η βιολογική φυτοπροστασία και η ολοκληρωμένη φυτοπροστασία «δουλεύουν» υπέρ της φύσης, όχι εναντίον της, και ταιριάζουν στο όραμα για το μέλλον της γεωργίας

Την τελευταία δεκαετία, σημείωσε η Καθ. Χαριζάνοβα, ο ρυθμός εισαγωγής νέων βιολογικών προϊόντων έχει ξεπεράσει τον ρυθμό εισαγωγής συμβατικών ΠΦΠ. Παρόλα αυτά, στα συστήματα καλλιέργειας υπάρχει περιορισμένος αριθμός επιλογών για βιολογικό έλεγχο των κύριων εχθρών, ασθενειών και ζιζανίων. Αυτή η κατάσταση θα αλλάξει πολύ σύντομα. Βρίσκεται σε εξέλιξη μια μεγάλης κλίμακας επιστημονική και ερευνητική «επίθεση». Οι ημιοχημικές ουσίες, τα «έξυπνα» εντομοκτόνα DNA, οι ανοσοδιεγέρτες, τα φυτικά μικροβιακά προϊόντα, οι ψηφιακές μέθοδοι και οι μέθοδοι τηλεπισκόπησης για παρακολούθηση είναι ήδη μια ρεαλιστική προοπτική και ορίζοντας.

Καθ. Δρ. Βλαντίσλαβ Πόποφ, Αντιπρύτανης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου του Πλόβντιβ

Ο Καθ. Δρ. Βλαντίσλαβ Πόποφ, Αντιπρύτανης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου του Πλόβντιβ, παρουσίασε στο εξαιρετικά επαγγελματικό κοινό την ερμηνεία του για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η βιολογική γεωργία στη Βουλγαρία στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης για την Ανάπτυξη της Βιολογικής Παραγωγής. Τα οφέλη αυτού του τύπου παραγωγής είναι σε διάφορες κατευθύνσεις: κοινωνικά, δημογραφικά, οικονομικά – ανάπτυξη αγροτικών περιοχών, μείωση της αποπληθωρισμού των χωριών, δημιουργία πρόσθετου εισοδήματος για τους παραγωγούς, και οφέλη για την υγεία των καταναλωτών, λιγότερα συνθετικά φυτοφάρμακα, ανθεκτικότητα της βιοποικιλότητας.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα για την τόνωση νέων επιχειρηματικών μοντέλων είναι η συνεργασία μεταξύ του Δήμου Μπρέζοβο και του Γεωπονικού Πανεπιστημίου του Πλόβντιβ για την υλοποίηση του οραματικού έργου «Ανάπτυξη και προώθηση του οικονομικού δυναμικού του Δήμου Μπρέζοβο μέσω της δημιουργίας, προώθησης και θέσης της μάρκας ‘Bio-Brezovo’». Ένα Συμβουλευτικό Κέντρο για τη βιολογική γεωργία, τη βιολογική κτηνοτροφία και τη μελισσοκομία θα διαχειρίζεται τους τοπικούς πόρους σύμφωνα με τις αρχές της βιολογικής γεωργίας.

Το σχόλιο του Καθ. Πόποφ για την ευρωπαϊκή στρατηγική βιοποικιλότητας, των οποίων οι στόχοι επιτυγχάνονται μέσω της βιολογικής παραγωγής, ήταν ακριβές, καλά τεκμηριωμένο και αναλυτικό. Ποια είναι η θέση της βουλγαρικής βιολογικής γεωργίας; Τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται μια ανησυχητική τάση. Η Βουλγαρία είναι ανάμεσα στις τρεις χώρες της ΕΕ που λαμβάνουν τις μεγαλύτερες επιδοτήσεις για βιολογική παραγωγή. Χάρη σε αυτή τη χρηματοδότηση, η χώρα μας βρέθηκε ανάμεσα στους ηγέτες της ΕΕ στην παραγωγή αρκετών βιολογικών προϊόντων: κρασιού, μελιού, ελαίου τριαντάφυλλου και λεβάντας. Βρισκόμαστε στα πρόθυρα να χάσουμε αυτά τα επιτεύγματα. Και ακόμη περισσότερο, επειδή οι εκτάσεις για βιολογική παραγωγή μειώνονται. Οι λόγοι για αυτή την αβάσιμη κατάσταση είναι διοικητικοί και διαχειριστικοί. Η έλλειψη μακροπρόθεσμου οράματος αποτελεί εμπόδιο για την εισαγωγή πιστοποίησης ποιότητας, ελέγχου, υπηρεσιών πληροφόρησης, συστήματος υποστήριξης αποφάσεων και εγγύησης της εμπιστοσύνης των καταναλωτών.

Ιβάν Ντράζεφ, Διευθυντής Μάρκετινγκ της Corteva Balkans, Product Manager της Corteva Agriscience Bulgaria

Ιδιαίτερο μέρος στο πολύ υψηλού κύρους φόρουμ πήραν διευθυντές από τα γραφεία αντιπροσώπευσης ορισμένων κορυφαίων πολυεθνικών εμπορικών εταιρειών από τις βιομηχανίες αγροχημικών και σπόρων – Syngenta, Corteva Agriscience, BASF, Summit Agro, Adama, Enza Zaden, Panamin. Παρουσίασαν μέρος των εταιρικών έργων των εταιρειών τους για την ενεργό συμμετοχή τους στην Πράσινη Συμφωνία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτά τα έργα περιλαμβάνουν τη σύνθεση και διαμόρφωση νέων προϊόντων φυτοφαρμάκων που πληρούν τα υψηλά οικολογικά πρότυπα της ΕΕ για ασφάλεια περιβάλλοντος και ανθρώπινης υγείας, νέα βιοφυτοφάρμακα ευρείας δράσης, ανθεκτικές ποικιλίες και υβρίδια, και ψηφιακά συστήματα και πλατφόρμες για τη διαχείριση πρακτικών φυτοπροστασίας – έλεγχο, διάγνωση, θεραπεία.

Η επιστημονική και πρακτική διάσκεψη μετέδωσε ξεκάθαρα μηνύματα. Ο ευρωπαϊκός γεωργικός χώρος, στον οποίο ανήκει και η Βουλγαρία, βρίσκεται σε ενεργό μετασχηματισμό. Η Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ είναι ένα μεγάλης κλίμακας έργο, επιλεγμένο πολύ προσε