Η νέα έγκριση για την παράταση της χρήσης του γλυφοσάτη δεν έλαβε πλειοψηφία στην ΕΕ

Την Παρασκευή (13.10.2023) η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έλαβε επαρκή έγκριση από τα κράτη μέλη της ΕΕ για την παράταση της άδειας χρήσης του γλυφοσάτη. Η έλλειψη ειδικής πλειοψηφίας υπέρ της εξουσιοδότησης του ζιζανιοκτόνου ρίχνει αμφιβολίες για τη χρήση του τα επόμενα 10 χρόνια στην επικράτεια της ΕΕ.

Τον Σεπτέμβριο, η Επιτροπή δημοσίευσε μια λεπτομερή πρόταση για την παράταση της άδειας χρήσης του γλυφοσάτη.

Μια ειδική πλειοψηφία απαιτεί τη συγκατάθεση τουλάχιστον 55% των κρατών μελών της ΕΕ, τα οποία πρέπει επίσης να αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65 τοις εκατό του πληθυσμού της ΕΕ.

Συνολικά 18 από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ ψήφισαν «υπέρ», τρία ψήφισαν «κατά» και έξι παρέμειναν σε αποχή. Το 55,03% του πληθυσμού της ΕΕ ζει στις χώρες με ψήφο «ναι», το 3,01% στις χώρες με ψήφο «όχι» και το 41,96% στις χώρες που «παρέμειναν σε αποχή». Δεδομένης της θέσης «αποχής» της Γερμανίας, η απόφαση της Γαλλίας είναι αυτή τη στιγμή ιδιαίτερα σημαντική στο δίλημμα υπέρ και κατά της χρήσης του γλυφοσάτη στην Ευρώπη.

Οι ακόλουθες 18 χώρες ψήφισαν υπέρ της παράτασης της άδειας του γλυφοσάτη:

Δανία, Εσθονία, Φινλανδία, Ελλάδα, Ιταλία, Ιρλανδία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Πορτογαλία, Ρουμανία, Σουηδία, Σλοβακία, Σλοβενία, Ισπανία, Τσεχία, Ουγγαρία και Κύπρος.

Τρεις χώρες ψήφισαν κατά της παράτασης της άδειας του γλυφοσάτη:

Κροατία, Λουξεμβούργο και Αυστρία.

Οι ακόλουθες χώρες υιοθέτησαν θέση «αποχής»: Βέλγιο, Βουλγαρία, Γαλλία, Γερμανία, Ολλανδία και Μάλτα.

Κινδυνοι για τους καταναλωτές και το περιβάλλον

Οι συζητήσεις μεταξύ επικριτών και υποστηρικτών σχετικά με το εάν ο γλυφοσάτης μπορεί να είναι καρκινογόνος συνεχίζονται. Υπάρχουν επίσης περιβαλλοντικοί κίνδυνοι. Μια διεξοδική έρευνα από την Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) πρόσφατα δεν εντοπίστηκαν εμφανείς κίνδυνοι, αλλά τόνισε ελλείψεις δεδομένων σε αρκετούς τομείς.

Σύμφωνα με την EFSA, οι πτυχές που δεν έχουν διευκρινιστεί οριστικά περιλαμβάνουν τους διατροφικούς κινδύνους για τους καταναλωτές και την αξιολόγηση των κινδύνων για τα υδρόβια φυτά.

Οι συζητήσεις συνεχίζονται τον Νοέμβριο

Περίπου το 90% της χημικής ουσίας γλυφοσάτη χρησιμοποιείται στη γεωργία για να διατηρούνται τα χωράφια απαλλαγμένα από ζιζάνια.

Αναμένεται η Επιτροπή να προσφύγει εντός λίγων εβδομάδων και μια νέα ψηφοφορία θα πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο. Μέχρι τότε, είναι δυνατές αλλαγές στις προτάσεις των χωρών. Πιθανά σενάρια περιλαμβάνουν την παράταση της άδειας για μόνο πέντε χρόνια ή την επιβολή περιορισμών ώστε το φυτοφάρμακο να μπορεί να χρησιμοποιείται μόνο εκεί όπου δεν υπάρχουν επί του παρόντος εναλλακτικές λύσεις.

Εάν και πάλι δεν επιτευχθεί ειδική πλειοψηφία υπέρ ή κατά της πρότασης στην Επιτροπή Προσφυγών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να λάβει απόφαση ανεξάρτητα. Αυτό σημαίνει επίσης ότι η Επιτροπή μπορεί να επιβάλει απαγόρευση στη χρήση του γλυφοσάτη, αντίθετα με την αρχική της πρόταση.

Ορισμένοι κυβερνητικοί εκπρόσωποι βλέπουν την έλλειψη πλειοψηφίας για την παράταση της άδειας του γλυφοσάτη ως σαφές σημάδι δυσπιστίας των κρατών μελών προς τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα. Οι κυβερνήσεις αρχίζουν να έχουν αμφιβολίες σχετικά με την αξιολόγηση του ζιζανιοκτόνου και υποψιάζονται ότι μια νέα άδεια ενδέχεται να μην έχει νομική βάση.

Από την πλευρά της, η χημική εταιρεία Bayer, που κατέχει και εμπορεύεται τον γλυφοσάτη, είναι βέβαιη ότι στο επόμενο στάδιο της διαδικασίας εξουσιοδότησης τα υπόλοιπα κράτη μέλη θα υποστηρίξουν την ανανέωση της άδειας που προτείνει η Επιτροπή. «Παραμένουμε βέβαιοι για την ασφάλεια του γλυφοσάτη, ο οποίος χρησιμοποιείται με επιτυχία στην Ευρώπη και παγκοσμίως για σχεδόν 50 χρόνια.»